به گزارش شهرآرانیوز؛ ساختمانهای ویران شده، قربانیان جامانده در زیرآوارها، مادران داغدیده و عزادار و پدران سرگشته، صحنههایی هستند که این روزها از جنگ تحمیلی بر کشورمان، کم در قاب رسانههای تصویری نمیبینیم. موضوعی که سبب شده تا همه ما حواسمان به روحیه بچهها باشد ولی آیا به سالمندانی که درکنارمان زندگی میکنند هم توجه داریم که چگونه دیدن این صحنهها یا روایت آنها سبب بههم ریختن افکار و احساسات آنها میشود.
در شرایط موجود معمولا کمتر حواسمان به این بخش از آسیبهای روحی سالمندان است. آنچه میتواند سبب شود تا ذهن آنها زمان حال و گذشته را گم کند. سیستم عصبی شان را فریب بدهد و حوادث تلخ قدیمی را نه مثل یک خاطره، بلکه مانند چیزی که واقعا همین الان در حال تکرار است، با وحشت بیشتری تجربه کنند.
این تنها بخش کوچکی از آسیبهای روحی است که سالمندان میبینند. آسیبهایی که ممکن است هیچکدام از آنها را ما در شرایط کنونی تجربه نکنیم و بیخبر از حال آنها باشیم. روی صحبتمان با افرادی است که سالمندی در خانواده یا نزدیکی خود دارند و باید بدانند در شرایط جنگی موجود در برخورد با آنها چگونه باید رفتار کنند تا کمتر دچار اضطرابهای ناشی از جنگ شوند.
آیا به ابعاد این موضوع فکر کردهاید که چرا سالمندان در گروه افراد آسیب پذیر قرار دارند؟ تحقیقات زیادی در این زمینه انجام شده است که نشان میدهد بالا رفتن سن تأثیرات زیادی بر سلامت جسم و روح افراد میگذارد. از جمله آسیبهایی که در این گروه سنی میتوان مشاهده کرد، موارد زیر است:
طبیعی است که وقتی پا به سن میگذاریم از توانایی جسمی و ذهنی مان نیز کاسته میشود. در این شرایط خاطرات گذشته را ممکن است در خودمان سرکوب کنیم. ادامه این روند باعث تخریب روح و روانمان میشود.
توصیه:
در شرایطی که اخبار و اطلاعات جنگ به گوش آنها خورده حتما به عنوان افرادی که با سالمندی در ارتباط هستیم بهتر است تمام سعی و تلاشمان را بکنیم تا خاطرات بد و تلخ گذشته پیش چشمشان نیاید. امید به زندگی را در زمان حال در آنها تقویت کنیم. به عنوان نمونه آلبومهای قدمی را باز کنیم و درباره خاطره هر عکسی دقایق طولانی صحبت کنیم یا از آنها درخواست کنیم که غذای مورد علاقه کودکی مان را برایمان درست کنند.
شاید کمبود فعالیتهای بدنی افرادی که سنی از آنها گذشته باعث شده است تا برخی حتی توانایی انجام کارهای ضروری خود را نداشته باشند. گاهی هم بی میلی از وضع موجود زمینه کاهش فعالیتها را فراهم کرده است.
توصیه:
بهتر است مراوداتمان را با آنها از قالب تلفنی خارج کنیم و حضوری به سراغشان برویم. در مدتی که پیش آنها هستیم حواسشان را از مسائل روز پرت کنیم و غیرمستقیم آنها را وادار به کار و فعالیت کنیم. به عنوان نمونه پیاده به نزدیکترین مرکز خرید محل زندگی شان برویم، دقایقی را در پارک قدم بزنیم یا برای اقامه نماز به مسجد محل برویم. با این کار آنها هم در مشارکتهای اجتماعی حضور پیدا کردهاند. حتی میتوانیم به بهانه خانه تکانی کارهایی را به عهده آنها بگذاریم.
افراد مسن به دلیل داشتن وقت آزاد بیشتر، فرصت زیادی دارند تا به سراغ افکار متعدد بروند. گاهی فکر کردن بیش از حد باعث میشود تا هجمهای از افکار منفی به سراغشان بیاید.
توصیه:
بهتر است سدی باشیم در برابر تکرار افکار منفی. زیرا دامن زدن به آنها موجب اختلال در عملکرد ذهنی افراد سال خورده میشود. در این شرایط باید آنها را سرگرم امور جاری و روزانه کنیم. به عنوان نمونه فرزندانمان را به دیدنشان ببریم تا ساعاتی سرگرم آنها باشند.
همیشه پدر و مادر وظیفه مراقبت از فرزندان خود را دارند. درحالی که وقتی پا به سن میگذارند و سال خورده میشوند این وظیفه برعکس میشود. افراد سالمند در سنین بالا از فرزندانشان انتظار دارند تا توجه بیشتری به آنها داشته باشند. روان شناسان حوزه روان شناسی نیز سن سالمندی را بسیار حساس میدانند و بر این باورند که فرزندان و اطرافیان افراد کهن سال باید نقش حامی را برای آنها بازی کنند.
واکنش هرکدام ازما به شرایط جنگی و اخبار آن متفاوت از دیگری است و این موضوع نباید سبب شود که از حال سالمندان غافل شویم. آنها معمولا نمیتوانند مانند دیگر گروههای سنی احساسات و نگرانیهای خود را راحت بروز دهند و همین مسئله سبب میشود تا ناخواسته دست به کارهایی بزنند که هر کدامشان یک نشانه است. نشانههایی که هشدارهای خطرناکی را در پی دارد. برای نمونه:
همان طور که به طور مرتب به آنها سر میزنیم یا تلفنی جویای حال و احوالشان میشویم سعی کنیم درباره همه موضوعات روزمره جز جنگ و اتفاقات پیرامونی آن صحبت کنیم.
بهتر است فضای خانه را امن نگه داریم و چند روز در طول هفته آنها را پیش خودمان بیاوریم.
برنامه ریزی کنیم تا ساعتی که پیش آنها هستیم یا آنها پیش ما هستند سرگرم خاطره گوییهای خوش مثل خاطره عروسی یا دامادی خودشان یا یکی از فرزندان شوند.
ارتباطشان را با نوه هایشان و دوست و آشنایان و اقوام بیشتر کنیم. میتوان یک دورهمی ساده برگزار کرد تا سرگرم شوند و از اخبار منفی دور باشند.
در شرایط کنونی که ترس و اضطراب در بین این گروه سنی بسیار زیاد است بهتر است به بهانههای مختلف مثل شانه کردن موها، گرفتن ناخنها و... دست و صورت آنها را ببوسیم و برای ثانیهای آنها را در آغوش بگیریم. این قبیل رفتارها باعث میشود از استرس آنها کاسته شود و احساس خوشایندی داشته باشند که در شرایط جنگی تنها نیستند.
رسیدگی به ظاهر والدین سالمند برای مدتی آنها را از نگرانیهای اخبار جنگی دور میکند. به عنوان نمونه اصلاح سروصورت و رنگ مو را به بهانه نزدیک شدن به عید برایشان انجام دهیم. با این کار علاوه بر اینکه سرگرم میشوند، روحیه شان نیز تغییر میکند.
اگر از وجود سالمندان در خانواده بی بهره هستیم، بهترین کار در شرایط موجود این است که از همسایگان کهن سال یا دوست و اقوامی که سال خورده و تنها هستند و از فرزندانشان به هر دلیلی دور هستند دستگیری کنیم.